Bangsamoro

Ang Moro, na tinawag ding Bangsamoro o Bangsa Moro, ay populasyon ng Pilipinong Muslim namumuhay mula pa noong ika-14 na siglo. Ang kanilang kultura ay pinaghalong Islam at “adat”. Ang “adat” ay ang kabuuan kultura ng sinaunang Islam at pilosopikong interpretasyon ng mga Muslim hango sa mga turo ng Islam. Ito ang tinuturing na pinakamatatag na kontribusyon ng mga Muslim sa Pilipinas pangpolitikal. Gayunpaman, upang maunawaan ang mga Muslim, mas dapat umano kilalanin ang mahahalagang papel na ginagampanan ng Islam sa kasaysayan. Ito ay ang kabayanihan ng Islam laban sa kolonyalismo ng mga taga kanluranin. Nang lumaon, naging kilala ang mga Muslim sa Pilipinas dahil sa kanilang buong katapangan laban sa pamumuno ng mga mananakop na dayuhan. 


May dalawang opisyal na pista ang pinagdiriwang mga Muslim sa buong mundo. Una ay ang Eid al-Fitr (o Eid ul-Fitr) o maskilala sa tawag na Eid, ay  ang kapistahang palatandaan ng katapusan ng isang buwan na pag-aayuno mula bukang-liwayway hanggang paglubog ng araw ng Ramadan. Ang relihiyosong Eid ang tanging araw sa buwan ng Shawwal kung kailan hindi pinapayagang mag-ayuno ang mga Muslim. Ang Eid al-Adha na tinawag din na ” Pista ng Sakripisyo” ang huli sa dalawang pista na itinuturing na mas banal sa dalawa, na simbolo ng pagtatapos ng taunang paglalakbay sa Mecca at paggunita sa sakripisyo ni Abraham.


Ang mga Moro ay kilala bilang etnikong Muslim (13 Islamized ethno linguistic groups), na karamihan ay matatagpuan sa katimugang bahagi ng Pilipinas, kabilang na ang mga Maranao, Maguindanao, Iranun, Tausug, Yakan, Sama, Sangir, Kaagan, Kolibugan, Palawan at Molbog. Kasama din ang pangkat ng mga Lumad, na sinasabing matagal ng nakatira ang mga katutubong  Moro sa iba’t ibang parte ng Mindanao bago pa umano dumating ang Espanyol.

Sinasabi na ang Islam ay unang dumating sa Pilipinas sa huling bahagi ng ika-13 siglo. Dumaong si Tuan Masha’ika sa baybayin ng Sulu noong 1280, kung saan siya nagpakasal at itinatag ang unang pamayanan ng Muslim. Gayunpaman, ang pagdating ni Rajah Baginda noong unang bahagi ng ika-15 siglo ang nagpakilala sa pamahalaang Islam sa Sulu. 


The Moro, also called the Bangsamoro or Bangsa Moro, are the Filipino Muslim population that historically exist dating back to the fourteenth century. Their culture is a blend of Islam and adat. Adat is the sum of both pre-Islamic culture and the philosophical interpretation of the Muslims on the teachings of Islam. It is itself the lasting contribution of the Philippine Muslims to the country’s national body politic. However, to know the Muslim history, one should understand the role of Islam in bringing about historical development. It is that Islam actually produced heroic resistance against western colonialism.

There are two official festivals celebrated by Muslims worldwide. First is the Eid al-Fitr (or Eid ul-Fitr) or Eid ul-Fitr, which is the festival marking the end of the one-month fasting from dawn to dusk of Ramadan. The religious Eid is the only day in the month of Shawwal when Muslims are not allowed to fast. Eid al-Adha, also known as the “Feast of Sacrifice” is the last of the two festivals considered to be the most sacred of the two, symbolizing the end of the annual pilgrimage to Mecca and commemorating Abraham’s sacrifice.   

The Moro people are the ethnic Muslims population (13 Islamized ethno linguistic groups), who lives mostly in Mindanao, like Maranao, Maguindanao, Iranun, Tausug, Yakan, Sama, Sangir, Kaagan, Kolibugan, Palawan and Molbog.. Along with the group known as Lumad in Mindanao, the Moros are an indigenous population that had been living on the islands long before the coming of Spanish colonialism.

The first know date of arrival of Islam on the islands was around the latter part of the 13th century. Tuan Masha’ika set foot on the Sulu archipelago in 1280, where he got married and established the first Muslim community. However, it was the coming of Rajah Baginda in the early 15th century that the political aspect of Islam was introduced in Sulu.

Photo Source: University of Michigan
Colorized by: Bilog Bilugan


Shopping Basket